Over zorgplicht en verantwoordelijkheid

Inspectie van de rookgasafvoerkanalen van je onroerend goed, het is niet iets waar je in eerste instantie aan denkt. Maar de zorgplicht die verhuurders hebben voor de veiligheid van hun huurders, is wettelijk vastgelegd. Ook voor particuliere woningeigenaren, zoals VvE’s. En daar horen veilige rookgaskanalen bij. Hoe het zit met die wettelijke verantwoordelijkheid, leg ik graag uit.

Bouwbesluit, NEN en NPR
Of het nu gaat om collectieve (CLV), of individuele rookgaskanalen, voldoen aan het Nederlandse Bouwbesluit is een must. De inhoud van dit Bouwbesluit bestaat uit voorschriften over veiligheid, gezondheid, bruikbaarheid, energiezuinigheid en milieu. Ze gelden voor zowel nieuwbouw, als verbouw. Deze voorschriften zijn bepaald in NEN-normen, die zijn afgeleid van de Europese normen. Elk land heeft daarop nog eventuele, eigen aanvullingen. NEN-normen zijn geen wettelijke verplichtingen, maar er wordt in wetten soms wel naar gerefereerd. Wat het niet altijd even duidelijk maakt.

Wel is het belangrijk om de normen in het oog te houden als het gaat om aansprakelijkheid. Een goede installateur wil vakwerk leveren zonder risico’s te veroorzaken. Reden om te werken volgens de NEN-normen. En dat doet Naumann Tech ook bij de inspecties en projectuitvoering. De rapportages worden opgesteld volgens NEN 1078/ NPR* 3378-45, 2022. Hierin geeft de Nederlandse praktijkrichtlijn* de praktische aanwijzingen voor een juiste installatie weer, voor de veiligheid van zowel gebruiker, als installateur.

Gezondheid en kwaliteit
Terug naar het Bouwbesluit en de rookgasafvoerkanalen. Het besluit beschrijft de voorschriften voor een verbrandingstoestel, dat zodanige voorzieningen heeft voor de toevoer van verbrandingslucht en de afvoer van rookgas, dat de gezondheid en de kwaliteit van het binnenklimaat van woningen gewaarborgd is. De inspectie van de kanalen is dus wel vergelijkbaar met de APK-keuring van je auto, die je doet om veilig te kunnen rijden. Allen gaat het hier over de technische installatie in woningen en bijgebouwen. Daarvoor zijn verhuurders en ook bijvoorbeeld alle bewoners binnen bijvoorbeeld de VvE samen verantwoordelijk.

Waarom dit zo belangrijk is?
Andere mankementen zijn vaak makkelijk zichtbaar. Doet de lift het niet, of is er waterlekkage, dan geeft dat duidelijke klachten. Bij rookgasafvoersystemen zijn mankementen vrijwel niet merkbaar voor de bewoner. De buizen zijn weggewerkt in schachten, waar de leek niet komt. En ook degene die vanwege bijvoorbeeld het meerjarenonderhoudsplan (MJOP) de ketels inspecteert, ziet ze niet.

Dit terwijl er nogal wat aan de hand kan zijn in de systemen. Rookgaskanalen worden te eerste door het gebruik al aangetast. Zo kan condenswater in de buizen leiden tot corrosie en het ontstaan van gaten of scheuren, plus het wijken van verbindingen. Zijn er in de basis al montagefouten gemaakt, dan ontstaat er ook schade. Wat ik veel tegenkom, zijn naden die niet goed zijn afgelast, gedraaide rookgasschoepen en buissegmenten die te hardhandig op elk zijn gemonteerd met beschadiging tot gevolg. En dat alles leidt tot het ongemerkt ontsnappen van rookgassen richting de woningen. Daarnaast zijn er in het verleden montagetechnieken gebruikt die nu niet meer mogen. Een daarvan is het monteren van de afvoersystemen met parkers, die door de buiswanden zijn geboord. Een grote oorzaak van het ontstaan van gaten en dus lekkage. En zo zijn er meer onveilige situaties mogelijk, die onopgemerkt blijven zonder goede inspectie.

Woningwet
Voortschrijdend inzicht speelt ook mee. Zo bleek materiaalaantasting in de rookgaskanalen veel eerder op te treden dan eerder werd verwacht. Ook hebben ongevallen door onkundig gemonteerde installaties in het verleden geleid tot huidige, strengere wetgeving. Problemen in modulering  ontstonden wanneer nieuwe cv-ketels op deze systemen moesten worden aansloten. De ongeschiktheid hiervan blijkt pas als er ketelstoringen optreden bij de bewoners. En ook CO-schade is vaak pas merkbaar als het al te laat is.

Daarom staat in het Bouwbesluit expliciet dat dat als je een cv-toestel vervangt je ook het rookgasafvoersysteem moet laten nakijken en, wanneer nodig, vervangen. Wettelijkheid komt om de hoek kijken via de Woningwet. Dat voegt aan bovenstaande nog iets toe, namelijk dat het verboden is om een installatie in een staat te brengen die niet voldoet aan de voorschriften. Dus wanneer je iets maakt dat niet voldoet aan de eisen, dit strafbaar is, dus te vervolgen als delict. En daarmee komen we weer bij de zorgplicht waarover ik het aan het begin had.

Zorgvuldig en onafhankelijk
Er is dus veel te zeggen voor de regels, die sinds 2020 zijn aangescherp, de CO-gasketelwet. En voor een zorgvuldige inspectie van uw rookgaskanalen door een onafhankelijk bureau. Met als resultaat een degelijke rapportage die inzicht geeft in de stand van zaken over het materiaal en uw veiligheid. Daarnaast schets ik zelf ook altijd de toekomstmogelijkheden van het gehele systeem. Van harte welkom bij Naumann Tech, ik ga graag met u in gesprek over de mogelijkheden.